Bơm cánh khế có bơm được chất có hạt không?

Bơm cánh khế bơm chất có hạt được không? Câu trả lời là có thể. Theo tài liệu hướng dẫn của LIGAO, rotor pump được thiết kế cho môi chất có độ nhớt cao hoặc chứa hạt. Hãng cũng đề cập khả năng vận chuyển môi chất có nồng độ cao và một số hỗn hợp gồm pha hơi, lỏng và rắn.

Tuy nhiên, đây là điểm rất dễ bị hiểu sai. “Bơm được chất có hạt” không đồng nghĩa với “bơm được mọi loại hạt”. Khi lựa chọn bơm cánh khế LIGAO RT, cần biết hạt có kích thước bao nhiêu, tỷ lệ bao nhiêu, mềm hay cứng, có tính mài mòn hay không và môi chất nền có độ nhớt như thế nào.

Chính tài liệu LIGAO cũng yêu cầu phải xem xét số lượng và kích thước hạt khi đánh giá bơm có phù hợp với môi chất hay không.

Vì vậy, với chất có hạt, câu hỏi kỹ thuật không nên chỉ là “bơm được hay không?” mà phải là “loại hạt này có phù hợp với cấu hình và điều kiện vận hành của bơm hay không?”

Bơm cánh khế có bơm được chất có hạt không?

Theo hướng dẫn của LIGAO, bơm cánh khế LIGAO RT có thể được xem xét để vận chuyển môi chất chứa hạt. Đây là một trong những nhóm ứng dụng được nhà sản xuất đề cập trực tiếp.

Nhưng để đánh giá một môi chất cụ thể, cần xem xét nhiều yếu tố:

Điều quan trọng nhất là không lựa chọn bơm chỉ dựa vào tên môi chất.

Ví dụ, cùng được khách hàng mô tả là “nước có cặn”, nhưng cặn mềm rất nhỏ khác hoàn toàn với cát, sạn hoặc mảnh kim loại. Điều kiện làm việc của bơm vì thế cũng khác nhau.

Tại sao bơm cánh khế có thể vận chuyển môi chất chứa hạt?

Muốn hiểu khả năng bơm chất có hạt, cần nhìn vào nguyên lý làm việc của bơm cánh khế.

LIGAO RT thuộc nhóm bơm thể tích – positive displacement pump. Khi hai rotor tách nhau tại phía hút, các khoang chứa được hình thành và môi chất đi vào. Môi chất sau đó được giữ trong các khoang giữa rotor và thân bơm, vận chuyển quanh buồng bơm tới đầu đẩy. Khi rotor tiến lại gần nhau, khoang đóng lại và môi chất được đưa ra khỏi bơm.

Có thể hình dung đơn giản:

Rotor tách nhau → hình thành khoang → môi chất và hạt đi vào → được vận chuyển quanh thân bơm → khoang đóng lại → môi chất được đưa ra đầu đẩy.

Với một số môi chất, thành phần rắn được vận chuyển cùng với pha lỏng trong quá trình này.

Đây cũng là lý do rotor pump được cân nhắc cho nhiều ứng dụng mà môi chất không hoàn toàn đồng nhất.

Xem thêm: Nguyên lý hoạt động của bơm cánh khế LIGAO RT.

Tuy nhiên, bơm cánh khế không phải máy nghiền. Rotor không được hiểu là bộ phận có nhiệm vụ nghiền nhỏ các hạt lớn để chúng đi qua bơm.

Kích thước hạt ảnh hưởng thế nào đến bơm cánh khế?

Kích thước hạt là một trong những thông tin đầu tiên cần hỏi khi khách hàng cần bơm chất có hạt.

Tài liệu LIGAO yêu cầu xem xét quantity and size of particles – số lượng và kích thước hạt khi đánh giá tính phù hợp của bơm với môi chất.

Điều này rất hợp lý về mặt kết cấu.

Bên trong đầu bơm tồn tại các khe hở kỹ thuật giữa:

• Rotor và buồng bơm.
• Rotor và rotor.
• Rotor và nắp bơm.
• Các bề mặt làm việc liên quan.

Do đó, kích thước và tính chất của hạt có liên quan trực tiếp tới khả năng vận chuyển qua bơm.

Có kích thước hạt tối đa chung cho LIGAO RT không?

Không nên đưa ra một con số chung nếu chưa có thông số cụ thể cho model và cấu hình đang lựa chọn.

Manual LIGAO mà chúng ta đang sử dụng không cung cấp một giá trị kích thước hạt tối đa duy nhất áp dụng cho toàn bộ dòng RT.

Vì vậy không nên quảng cáo theo kiểu:

“Bơm LIGAO RT bơm được hạt tối đa X mm.”

nếu chưa có tài liệu riêng hoặc xác nhận kỹ thuật cho model đó.

Cách làm đúng là xác định kích thước hạt thực tế → model bơm → cấu hình rotor/khe hở → điều kiện vận hành rồi mới đánh giá.

Hạt mềm và hạt cứng khác nhau như thế nào?

Đây là một trong những điểm quan trọng nhất khi lựa chọn bơm cánh khế bơm chất có hạt.

Hai môi chất cùng có hạt kích thước tương tự nhưng hạt mềm và hạt cứng có thể tạo ra điều kiện làm việc hoàn toàn khác nhau.

Hạt mềm

Có thể hình dung các thành phần mềm hoặc có khả năng biến dạng nằm trong sản phẩm.

Trong những ứng dụng cần vận chuyển tương đối nhẹ nhàng, nguyên lý rotor pump có thể là một giải pháp đáng cân nhắc. LIGAO cũng mô tả bơm có khả năng vận chuyển nhẹ nhàng ở tốc độ thấp và phù hợp với một số môi chất có cấu trúc dễ bị ảnh hưởng.

Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa hạt sẽ giữ nguyên 100% sau khi đi qua bơm. Kết quả còn phụ thuộc kích thước, hình dạng, tốc độ, cấu hình rotor và điều kiện thực tế.

Hạt rắn cứng

Đây là nhóm phải thận trọng hơn.

Có thể hình dung:

• Cát.
• Sạn.
• Hạt khoáng cứng.
• Mảnh kim loại.
• Các vật rắn cứng khác.

Những ví dụ này nhằm minh họa sự khác biệt về đặc tính hạt, không phải danh sách ứng dụng được LIGAO xác nhận.

Trong phần xử lý sự cố, manual LIGAO đề cập vật lạ lớn có thể làm tắc bơm, đồng thời đề cập đến trường hợp có quá nhiều cặn hoặc hạt rắn cứng trong bơm và yêu cầu vệ sinh, loại bỏ chúng.

Do đó:

Có khả năng bơm chất có hạt không có nghĩa bơm cánh khế là bơm cát, bơm sỏi hoặc máy nghiền hạt.

Tỷ lệ hạt trong môi chất có quan trọng không?

Có.

Đây là thông số khách hàng thường ít cung cấp hơn kích thước hạt, nhưng lại rất quan trọng.

Hãy hình dung hai môi chất:

• Môi chất A có một lượng nhỏ hạt phân tán trong chất lỏng.
• Môi chất B có hàm lượng hạt rất cao và gần giống hỗn hợp đặc.

Dù kích thước từng hạt giống nhau, điều kiện làm việc của bơm vẫn có thể rất khác.

Manual LIGAO không chỉ yêu cầu xem kích thước mà còn yêu cầu xem xét số lượng hạt.

Trong phần troubleshooting, tài liệu cũng đề cập trường hợp có quá nhiều hạt với tỷ trọng cao và đưa ra hướng xử lý liên quan đến giảm tỷ lệ hoặc thay đổi hệ truyền động.

Vì vậy khi khách hàng nói:

“Chất của tôi có hạt khoảng 2 mm.”

thì kỹ thuật vẫn cần hỏi tiếp:

“Hạt chiếm khoảng bao nhiêu trong môi chất?”

Chỉ biết kích thước hạt chưa đủ để lựa chọn bơm.

Hạt có tính mài mòn ảnh hưởng thế nào?

Ngoài kích thước và tỷ lệ, cần xác định tính chất của hạt.

Một hạt mềm có thể tạo ra điều kiện hoàn toàn khác so với một hạt khoáng cứng, sắc hoặc có tính mài mòn.

Trong bơm cánh khế, rotor, thân bơm và các chi tiết làm việc được thiết kế với những khe hở kỹ thuật nhất định. Nếu môi chất chứa thành phần có tính mài mòn mạnh, nguy cơ mài mòn các bề mặt làm việc cần được xem xét.

Vì vậy, khi đánh giá bơm chất có hạt rắn, kỹ thuật không nên chỉ hỏi:

“Hạt bao nhiêu mm?”

mà cần hỏi thêm:

“Hạt là vật liệu gì? Mềm hay cứng? Có tính mài mòn không?”

Nếu chưa xác định được, nên cung cấp mẫu hoặc thông tin chi tiết về môi chất để đánh giá trước khi lựa chọn.

Chất vừa nhớt vừa có hạt có dùng bơm cánh khế được không?

Đây lại là một trong những nhóm môi chất đáng cân nhắc sử dụng rotor pump.

LIGAO xác định dòng bơm này được thiết kế cho cả môi chất độ nhớt cao và môi chất chứa hạt, đồng thời đề cập khả năng vận chuyển môi chất có nồng độ cao.

Tuy nhiên, với chất vừa nhớt vừa có hạt, phải giải quyết đồng thời hai bài toán.

Bài toán thứ nhất: Hạt

Cần biết:

• Kích thước.
• Tỷ lệ.
• Độ cứng.
• Tính mài mòn.

Bài toán thứ hai: Độ nhớt

Cần đảm bảo môi chất có khả năng đi từ bồn chứa vào đầu hút và điền đầy các khoang của bơm.

Độ nhớt quá cao, đường hút quá nhỏ hoặc quá dài đều có thể làm điều kiện cấp liệu trở nên bất lợi. Manual LIGAO cũng liệt kê độ nhớt quá cao, đường hút dài/nhỏ và nhiều van/co trong nhóm nguyên nhân có thể ảnh hưởng vận hành.

Do đó, với chất vừa đặc vừa có hạt:

Khó khăn đôi khi không nằm ở việc bơm có quay được hay không, mà nằm ở việc môi chất có đi vào đầu hút đủ nhanh hay không.

Xem thêm: Tại sao bơm cánh khế phù hợp với chất lỏng độ nhớt cao?

Có nên lắp lọc trước bơm khi chất có hạt?

Câu trả lời phụ thuộc vào hạt là thành phần sản phẩm hay tạp chất không mong muốn.

Nếu hạt là vật lạ có nguy cơ gây kẹt hoặc hư hỏng bơm, việc xem xét giải pháp lọc hoặc loại bỏ tạp chất trước bơm là hợp lý.

Ngược lại, nếu hạt chính là thành phần cần giữ lại trong sản phẩm, việc lắp lọc có thể làm thay đổi yêu cầu của quy trình.

Một điểm rất đáng chú ý là lọc đầu hút cũng tạo ra tổn thất áp suất.

Manual LIGAO yêu cầu nếu sử dụng lọc ở đường hút thì phải kiểm tra tổn thất áp suất của lọc tại lưu lượng thực tế. Đồng thời đường hút nên càng ngắn càng tốt, hạn chế co, tê và các vị trí gây cản trở dòng chảy.

Vì vậy không nên suy nghĩ đơn giản:

“Có hạt → lắp lọc càng nhỏ càng tốt.”

Một bộ lọc gây trở lực quá lớn có thể bảo vệ bơm khỏi hạt lớn nhưng lại làm điều kiện hút của bơm xấu đi.

Hạt có thể gây sự cố cho bơm trong trường hợp nào?

Hạt hoặc vật lạ quá lớn

Nếu một vật rắn có kích thước không phù hợp đi vào đầu bơm, nó có thể gây cản trở chuyển động hoặc tắc.

LIGAO trực tiếp liệt kê vật lạ lớn là một nguyên nhân có thể gây tắc bơm.

Hạt quá cứng

Hạt rắn cứng có thể tạo ra tác động cơ học khác hoàn toàn hạt mềm.

Vì vậy cần đánh giá cụ thể thay vì mặc định rotor pump bơm được mọi chất có hạt.

Hạt có tính mài mòn cao

Tính mài mòn có thể ảnh hưởng tuổi thọ của các bề mặt làm việc.

Đây là lý do vật liệu của hạt cũng quan trọng như kích thước của nó.

Tỷ lệ hạt quá lớn

Khi tỷ lệ pha rắn tăng, đặc tính của toàn bộ hỗn hợp thay đổi. Khả năng chảy, tải truyền động và điều kiện cấp liệu đều có thể bị ảnh hưởng.

Hạt lắng xuống đường ống

Với một số hỗn hợp, hạt có thể lắng nếu tốc độ dòng chảy hoặc thiết kế hệ thống không phù hợp.

Đây là vấn đề cần được đánh giá ở cấp độ toàn bộ hệ thống, không chỉ riêng bản thân bơm.

Bơm cánh khế có làm vỡ hạt không?

Không nên trả lời câu hỏi này bằng một khẳng định tuyệt đối.

LIGAO mô tả rotor pump có khả năng vận chuyển nhẹ nhàng ở tốc độ thấp và phù hợp với những môi chất dễ tạo bọt hoặc có cấu trúc dễ bị ảnh hưởng.

Đây là một đặc điểm có lợi khi cần vận chuyển sản phẩm chứa các thành phần cần hạn chế tác động cơ học.

Tuy nhiên, không nên quảng cáo:

• Không làm vỡ hạt 100%.
• Không shear.
• Hạt giữ nguyên hoàn toàn.
• Không có bất kỳ tác động cơ học nào.

Khả năng giữ cấu trúc hạt phụ thuộc vào kích thước, độ mềm, hình dạng, tốc độ bơm, rotor, khe hở và điều kiện vận hành.

Cách chính xác hơn là nói:

Bơm cánh khế là một giải pháp đáng cân nhắc khi cần vận chuyển tương đối nhẹ nhàng môi chất chứa hạt, nhưng mức độ ảnh hưởng tới hạt phải được đánh giá theo từng ứng dụng.

Những môi chất có hạt nào có thể cân nhắc dùng bơm cánh khế?

Dựa trên đặc tính mà LIGAO công bố, có thể cân nhắc về mặt nguyên lý đối với các nhóm như:

• Dịch có các thành phần mềm.
• Sốt hoặc sản phẩm có thành phần rắn.
• Dịch đặc có hạt.
• Chất nhớt có hạt.
• Một số hỗn hợp rắn – lỏng.
• Một số sản phẩm dạng huyền phù.

Đây chỉ là các ví dụ định hướng theo đặc tính môi chất, không phải xác nhận rằng mọi sản phẩm thuộc các nhóm trên đều sử dụng được cùng một cấu hình LIGAO RT.

Với từng môi chất cụ thể vẫn phải kiểm tra:

Hạt + độ nhớt + nhiệt độ + lưu lượng + áp suất + vật liệu + seal + điều kiện đường hút.

Những sai lầm thường gặp khi chọn bơm chất có hạt

Chỉ nói “chất có cặn”

Thông tin này gần như chưa đủ để lựa chọn bơm.

Cần xác định cặn là gì, kích thước bao nhiêu, mềm hay cứng và tỷ lệ bao nhiêu.

Nghĩ rằng hạt mềm và hạt cứng giống nhau

Hai loại hạt có cùng kích thước nhưng tính chất khác nhau có thể tạo ra điều kiện vận hành hoàn toàn khác.

Chỉ quan tâm kích thước mà bỏ qua tỷ lệ hạt

Một lượng nhỏ hạt và một hỗn hợp chứa hàm lượng rắn rất cao không thể đánh giá giống nhau.

Nghĩ rằng bơm được hạt nghĩa là bơm được cát, sỏi

Đây là cách hiểu cần tránh.

Cát và sỏi là những ví dụ điển hình của hạt cứng và có thể có tính mài mòn. Phải đánh giá riêng, không suy rộng từ khả năng vận chuyển môi chất chứa hạt của rotor pump.

Bỏ qua độ nhớt của pha lỏng

Hạt có thể phù hợp nhưng nếu phần chất lỏng quá nhớt và đường hút thiết kế không đúng, môi chất vẫn có thể không cấp đủ vào bơm.

Lắp lọc đầu hút quá nhỏ

Lọc giúp ngăn tạp chất nhưng đồng thời tạo tổn thất áp suất. Manual LIGAO yêu cầu phải kiểm tra tổn thất của lọc tại lưu lượng thực tế.

Cần cung cấp thông tin gì để chọn bơm cánh khế cho chất có hạt?

Khi cần lựa chọn bơm cánh khế LIGAO RT cho chất có hạt, khách hàng nên cung cấp càng đầy đủ thông tin càng tốt.

Nếu chưa biết chính xác kích thước hoặc tỷ lệ hạt, khách hàng có thể cung cấp mẫu môi chất, hình ảnh/video, thông tin thành phần và mô tả khả năng chảy để VIMEX có thêm cơ sở đánh giá sơ bộ.

Kinh nghiệm thực tế khi chọn bơm cho chất có hạt

Trong thực tế tư vấn, câu hỏi thường được đặt ra là:

“Bơm này có bơm được cặn không?”

Nhưng “cặn” chưa phải một thông số kỹ thuật. Để đánh giá chính xác hơn, câu hỏi cần được chuyển thành:

Cặn là gì? → Kích thước bao nhiêu? → Mềm hay cứng? → Có mài mòn không? → Chiếm bao nhiêu phần trăm? → Môi chất nền có độ nhớt bao nhiêu?

Đặc biệt với môi chất vừa nhớt vừa chứa hạt, không nên chỉ tập trung vào khả năng hạt đi qua đầu bơm. Điều kiện cấp liệu phía hút cũng rất quan trọng.

Có thể nhớ bằng một nguyên tắc đơn giản:

Tên gọi “chất có hạt” chưa đủ để chọn bơm. Đặc tính của hạt và môi chất nền mới quyết định mức độ phù hợp.

Câu hỏi thường gặp về bơm cánh khế bơm chất có hạt

Bơm cánh khế có bơm được chất có hạt không?

Có thể. LIGAO xác định rotor pump được thiết kế cho môi chất có độ nhớt cao hoặc chứa hạt. Tuy nhiên, bơm cánh khế bơm chất có hạt cần được lựa chọn dựa trên kích thước, số lượng, độ cứng, tính mài mòn của hạt và đặc tính của pha lỏng.

Bơm cánh khế có bơm được cát không?

Không nên kết luận chỉ từ việc rotor pump có khả năng bơm chất chứa hạt. Cát là hạt cứng và có tính mài mòn, do đó phải đánh giá riêng về kích thước, tỷ lệ, vật liệu bơm và điều kiện vận hành.

Bơm cánh khế có bơm được thực phẩm có hạt không?

Có thể xem xét đối với một số sản phẩm, đặc biệt khi cần vận chuyển tương đối nhẹ nhàng. Tuy nhiên cần biết kích thước, tỷ lệ, độ mềm của hạt, độ nhớt, yêu cầu vệ sinh và cấu hình bơm trước khi lựa chọn.

Hạt càng nhỏ thì càng dễ bơm phải không?

Không thể chỉ dựa vào kích thước. Một lượng rất lớn hạt nhỏ, cứng và mài mòn có thể tạo điều kiện khó hơn một lượng nhỏ hạt lớn nhưng mềm. Vì vậy phải xem đồng thời kích thước + tỷ lệ + độ cứng + tính mài mòn + độ nhớt.

Chất vừa nhớt vừa có hạt nên dùng bơm gì?

Rotor pump là một trong những nguyên lý đáng cân nhắc vì LIGAO RT được thiết kế cho cả chất có độ nhớt cao và môi chất chứa hạt. Tuy nhiên phải kiểm tra đồng thời đặc tính hạt và điều kiện hút của chất nhớt trước khi chọn model.

Kết luận – Bơm cánh khế bơm chất có hạt được không?

Bơm cánh khế bơm chất có hạt được không? Có thể. Tài liệu LIGAO xác định rotor pump được thiết kế cho môi chất chứa hạt và cũng yêu cầu người sử dụng phải xem xét số lượng, kích thước hạt khi đánh giá tính phù hợp.

Điều quan trọng là bơm chất có hạt không thể lựa chọn chỉ bằng tên chất. Cần đánh giá theo chuỗi:

Môi chất → kích thước hạt → tỷ lệ hạt → hạt mềm/cứng → tính mài mòn → độ nhớt → lưu lượng → áp suất → điều kiện hút → model và cấu hình bơm.

Khách hàng cần lựa chọn bơm cánh khế LIGAO RT cho môi chất có hạt có thể cung cấp cho VIMEX:

Tên chất + kích thước hạt + tỷ lệ hạt + hạt mềm/cứng + độ nhớt + lưu lượng + áp suất + nhiệt độ.

Từ các dữ liệu này, kỹ thuật VIMEX có thể hỗ trợ đánh giá mức độ phù hợp và lựa chọn cấu hình bơm theo điều kiện vận hành thực tế.

VIMEX – Niềm tin của đối tác.